Αγαπητοί Συνάδελφοι,

Στους σημερινούς χαλεπούς οικονομικούς καιρούς για τη χώρα μας, ένας σημαντικός κοινωνικός και αναπτυξιακός θεσμός, οι βιβλιοθήκες, δοκιμάζεται, πολύ περισσότερο από άλλους, και εξαιτίας του βαθμού εκτίμησης που αυτές έχαιραν από το κοινωνικό σύνολο και τις κυβερνήσεις.

Έτσι, στην εποχή των ραγδαίων αλλαγών για τις βιβλιοθήκες, την πληροφόρηση και τη γνώση, εμείς, οι επαγγελματίες θα πρέπει να αρχίσουμε από την αρχή να αγωνιστούμε για την επιβίωση του επαγγέλματός μας. Η συζήτηση για τις απειλές που δέχεται το επάγγελμά μας είναι διεθνής, μόνο που εκεί εστιάζει στις αλλαγές της φύσης του επαγγέλματος και όχι στην απαξία που απολαμβάνει στη χώρα μας.

Αλήθεια, μπορεί να σκεφτεί κανείς το μέλλον χωρίς βιβλιοθήκες;

Χωρίς αυτό που σήμερα είναι κεκτημένο και θεωρείται αυτονόητο;

Η απώλεια της βιβλιοθήκης, πραγματικά θα αφήσει τεράστιο κενό στην καρδιά της κοινωνίας. Αλλά νοιάζεται κανείς;

Εμείς οι ίδιοι θα αντιμετωπίσουμε την κατάσταση. Έχουμε όμως επίγνωση του ρόλου μας; Κατανοούμε την αξία μας και  τις προκλήσεις που μας δίνονται;

Ας κάνουμε όλοι μαζί εξορμήσεις στον κόσμο,

Ας περιγράψουμε τις δράσεις μας, την καθημερινότητά μας στις βιβλιοθήκες,

Ας αναπαραστήσουμε στην πραγματική ζωή πώς είναι μια ημέρα στη βιβλιοθήκη.

Αυτό θα βοηθήσει όχι μόνο τους άλλους, αλλά και μας τους ίδιους να επανεκτιμήσουμε την καθημερινότητά μας.

Και όταν την εκτιμήσουμε θα πείσουμε.

Ας διατυμπανίσουμε την προσφορά μας:

• Ποιος είναι η δωρεάν πύλη στη γνώση;
• Ποιος άλλος υποστηρίζει τη δημοκρατία, παρέχοντας ίσες ευκαιρίες πρόσβασης;
• Ποιος άλλος συμβάλλει στη διαμόρφωση της ανεξάρτητης γνώμης των πολιτών, διασφαλίζοντας τη μη λογοκρισία και πολύπλευρη ενημέρωση;
• Ποιος άλλος παρέχει στους πολίτες τη γνώση που χρειάζονται, εξειδικευμένη και προσωποποιημένη στις ανάγκες εκάστου;
• Ποιος άλλος μαθαίνει τους πολίτες να μαθαίνουν με δράση/ αντίδραση/ πρωτοβουλία;
• Ποιος άλλος μπορεί να αντικαταστήσει ακόμα και τα σχολειά;

Και μάλιστα, σήμερα, με τις δυσκολίες που εμφανίστηκαν στην κοινωνία;

Μόνο η Βιβλιοθήκη.

• Πού να ψάξεις για δουλειά;
• Πού να ενημερωθείς για ευκαιρίες;
• Πού να βρεις ενημερωτικό και ψυχαγωγικό υλικό;
• Πού να αναπτύξεις δεξιότητες;
• Πού να βρεις τεχνολογία και διαδίκτυο;

Πώς, όμως, να δυναμώσουμε τη θέση των βιβλιοθηκών στην κοινωνία;

Ας γυρίσουμε σε αυτό που γνωρίζουμε πολύ καλά σε αυτή τη χώρα:

• Να ξαναβρούμε, ο καθένας/ καθεμιά από μας, τη γείτονα βιβλιοθήκη ή τη συγγενή θεματικά,
• Να βρούμε συμμάχους στους άλλους κοινωνικούς χώρους,
• Να βγούμε μαζί στον κόσμο, να μιλήσουμε για όσα μπορούμε να προσφέρουμε,
• Να ακούσουμε ιδέες, προτάσεις, ανάγκες,
• Να βρούμε λύσεις από κοινού.

Όταν τα μέσα είναι ανεπαρκή, είναι οι άνθρωποι  που καλύπτουν τα κενά. Είναι και αυτό ένα παλιό δίδαγμα αυτού του λαού. Και επειδή ποτέ τα μέσα δεν άρκεσαν σ’ αυτόν τον τόπο, η πράξη αντικαθιστά τις θεωρίες και τις πολιτικές, εθνικές και άλλες.

Έτσι έγινε ο ΣΕΑΒ, έτσι έγιναν και πολλά άλλα πράγματα, η ζωή δημιουργούσε τους θεσμούς και οι θεσμοί τους κανόνες, που θα πει πρώτα η ανάγκη, οι άνθρωποι και η δουλειά. Και συνδετικός ιστός το όραμα, συνθετική ύλη η διαφορετικότητα, όχημα η φαντασία, η  καινοτομία που τη λέγαμε πρωτοτυπία.

Η υπεράσπιση των βιβλιοθηκών, ως κοινωνικών και αναπτυξιακών κέντρων δεν μπορεί παρά να περνά μέσα από την υπεράσπιση των αναγκών και των δικαιωμάτων των πολιτών, που θα πει, οι υπηρεσίες που παρέχουν, πρέπει κυρίως να εστιάζουν στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη του κοινού. Εστίαση επείγει, λόγω της έλλειψης χρηματοδότησης, της ανυπαρξίας ιδεών, μηχανισμών διαχείρισης, συντονισμού οργανισμών κλπ.

Αν αυτή είναι η πεποίθησή μας, τότε με τους πολίτες και για τους πολίτες θα απευθυνθούμε και σε συλλογικούς φορείς, μη κυβερνητικούς οργανισμούς, εθελοντές, και άλλους οργανισμούς που θα δραστηριοποιηθούν μαζί μας για την υλοποίηση της μη κερδοσκοπικής αποστολής της βιβλιοθήκης.

Προϋπόθεση; Η εμπιστοσύνη στην αποστολή και στους στόχους. Αν έχουμε πειστεί θα πείσουμε. Αν οι βιβλιοθήκες γίνουν ο βασικός πόλος για τη γνώση, τότε υπάρχει  μεγάλη ποικιλία  κοινών δραστηριοτήτων με τους πολιτιστικούς, εκπαιδευτικούς, επιστημονικούς και τεχνολογικούς φορείς, με την εκδοτική βιομηχανία, με τις κοινωνικές οργανώσεις και τα διάφορα είδη βιβλιοθηκών, σε όλα τα επίπεδα, σε όλη τη χώρα, για την ανάπτυξη, σε μικρο και μακρο-επίπεδο.

Προϋπόθεση; Η πίστη των φορέων ότι οι βιβλιοθήκες τους ανήκουν. Ας πείσουμε το κοινό ότι οι βιβλιοθήκες δεν ανήκουν στους βιβλιοθηκονόμους, η ύπαρξη των βιβλιοθηκών δεν είναι αυτοσκοπός για τους εργαζόμενους, οι βιβλιοθήκες ανήκουν στο κοινό που υπηρετούν.

Κοινός σκοπός είναι η επιβίωση των βιβλιοθηκών.

Εργαλεία; Η διατήρηση του κύρους της κάθε βιβλιοθήκης ως οντότητας, η εξωστρέφεια, η διασύνδεση, οι συνεργασίες.

Έχουμε γεμίσει εύκολες θεωρίες, ανέξοδες αγανακτήσεις και δήθεν καταγγελίες από το προεδρείο της ΕΕΒΕΠ, διορισμένο σε συμβουλευτικά όργανα, ομάδες και κέντρα αποφάσεων.

Τους λέμε καθαρά ότι δεν δικαιούνται να διαμαρτύρονται, γιατί συμμετέχουν σε όλες τις δράσεις.

Το συμπέρασμα είναι απλό: δεν κατάφεραν να πείσουν. Αυτή είναι η ευθύνη τους.

Δεν είναι η στιγμή να ζητάμε μεγαλύτερη εποπτεία, συγκεντρωτισμό, «προστασία» και υποστήριξη από το κράτος. Εκτός κι αν ευχόμαστε το κλείσιμο όλων των βιβλιοθηκών. Ούτε να πιπιλάμε μια αδιαμόρφωτη πρόταση «Εθνικής πολιτικής» ως άλλοθι καταδίκης  κάθε άλλης πρωτοβουλίας.

Σε συνθήκες σαν τις σημερινές είναι αναγκαία η διεύρυνση του κοινωνικού χώρου που υποστηρίζει τις βιβλιοθήκες, πέραν του κρατικού.

Αυτό όμως δεν γίνεται με γενικόλογους αφορισμούς ούτε με κυνήγι μαγισσών. Γίνεται όμως,

• Με τη δημιουργία καλών δημοσίων σχέσεων για περισσότερες ευκαιρίες.
• Με την παρουσίαση των συγκεκριμένων (ποσοτικών) στοιχείων για την προσφορά μας,
• Με την κοινοποίηση στα μέσα μαζικής ενημέρωσης.
• Με τη δημιουργία πραγματικών αποτελεσμάτων.

Με το σύνθημα «οι βιβλιοθήκες ανήκουν στους πολίτες» ας καλέσουμε εκείνους να τις υπερασπιστούν.

Άλλωστε τους ανήκουν.

Με πολλούς χαιρετισμούς,

Για την Πανελλαδική συνεργασία

17.10.2011

Σημείωση: η ανακοίνωση αυτή  προέκυψε ως αναγκαιότητα, μετά από την πολύμηνη πρακτική του προεδρείου της ΕΕΒΕΠ, να υπονοεί την ομοφωνία μας για όσα πράττει και διατυμπανίζει, ενώ δεν μπαίνει στον κόπο ούτε να μας ενημερώσει γι’ αυτά, ούτε να ζητήσει τη γνώμη μας.